Evlenmeden Önce Yapılan “E-Devlet Gizli Sorgulamaları” Nelerdir?

Evlilik tarihi yaklaşırken karşı tarafın borcu, adli sicili ya da resmî olarak evlenmesine engel bir durumu bulunup bulunmadığını merak edenler e-Devlet’e yöneliyor. Sosyal medyada bunun için “evlilik öncesi gizli sorgulamalar” adıyla çeşitli listeler bile dolaşıyor.

Fakat baştan bilinmesi gereken önemli bir ayrıntı var: e-Devlet, evleneceğiniz kişinin özel kayıtlarını T.C. kimlik numarasını yazarak gizlice görüntüleyebileceğiniz bir sistem değil. Adli sicil, banka borçları ve birçok kişisel kayıt, kişinin kimliğini doğrulayarak kendi hesabından erişebildiği hizmetler arasında.

Adli sicil kaydı eş adayından gizlice görülebilir mi?

Hayır. Adalet Bakanlığının e-Devlet üzerinden sunduğu Adli Sicil Kaydı Sorgulama hizmetine erişmek için kişinin kendi hesabında kimlik doğrulaması yapması gerekiyor. Dolayısıyla yalnızca bir kişinin adı, soyadı veya T.C. kimlik numarası biliniyor diye sabıka kaydı görüntülenemiyor.

Burada sık karıştırılan bir özellik var. e-Devlet üzerinden alınan adli sicil belgelerinde barkod bulunuyor ve paylaşılmış bir belge daha sonra doğrulanabiliyor. Adalet Bakanlığı da barkodlu belgenin ilgili kurumlar tarafından doğrulanabildiğini belirtiyor. Fakat belge doğrulamak ile bir kişinin adli sicilini gizlice sorgulamak aynı şey değil.

Evlilik öncesinde bu konu iki taraf için önemliyse en açık yöntem, tarafların kendi adli sicil belgelerini oluşturup birbirleriyle paylaşmasıdır.

“Evlilik engel durumu” diye ayrı bir gizli sorgulama var mı?

Sosyal medyada bazen “e-Devlet’ten evlilik engeli sorgulama” şeklinde anlatılan özellik de yanıltıcı olabiliyor.

Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü, evlenmeye ilişkin resmî engeller arasında mevcut bir evliliğin bulunması ve kanunda belirtilen belirli hısımlık ilişkileri gibi durumları sayıyor. Nikâh başvurusu sırasında da evlenme ehliyeti ve nüfus kayıtları üzerinden gerekli kontroller yapılıyor.

e-Devlet’teki Nüfus Kayıt Örneği Belgesi Sorgulama hizmeti ise kişinin Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü veri tabanındaki kendi nüfus kaydına ulaşmasını sağlıyor.

Başka bir deyişle, “T.C. numarasını yazayım, bu kişinin evlenmesine engel var mı göreyim” biçiminde herkesin kullanabileceği bir eş adayı sorgulaması bulunmuyor.

Evlenme işlemlerinde istenebilen belgeler başvurunun durumuna göre değişebiliyor. Nüfus ve Vatandaşlık İşleri tarafından yayımlanan bilgilerde evlenme ehliyet belgesi, kimlik ve sağlık raporu gibi belgeler başvuru sürecinin parçaları arasında yer alıyor.

Borç sorgulaması yapılabilir mi?

Evlilik öncesinde en fazla merak edilen konulardan biri maddi yükümlülükler. Burada e-Devlet gerçekten kullanışlı bilgiler sunuyor, ancak yine aynı sınır geçerli: kişi kendi finansal kayıtlarını görüntüleyebilir.

Türkiye Bankalar Birliğinin e-Devlet üzerinden sunduğu Risk Merkezi Raporu, kredi limit ve borç bilgileri başta olmak üzere bireysel kredi başvurusu, çek ve senet bilgileri ile bazı gecikmeli telefon ve fatura kayıtlarını içerebiliyor. TBB, gerçek kişilerin bu raporu kendi e-Devlet hesaplarından ücretsiz olarak alabildiğini belirtiyor.

Bu rapor, evlilik öncesinde mali durumunu karşılıklı olarak açık biçimde konuşmak isteyen çiftler açısından basit bir “borcum yok” beyanından çok daha anlamlı olabilir.

Vergi borçları için de Gelir İdaresi Başkanlığının e-Devlet üzerinde Vergi Borcu Sorgulama ve Ödeme hizmeti bulunuyor. Bu hizmet de kimlik doğrulaması sonrasında kişinin kendi hesabından kullanılıyor.

İcra veya dava dosyaları da görülebiliyor mu?

Adalet Bakanlığının e-Devlet hizmetleri arasında dava ve icra dosyalarının sorgulanmasına yönelik seçenekler bulunuyor. Dava Dosyası Sorgulama hizmeti, kişinin kendi adına açılmış dosyalara erişebilmesine imkân veriyor.

Burada da aynı kural geçerli. Evleneceğiniz kişinin adını yazarak bütün davalarını veya icra dosyalarını inceleyebileceğiniz açık bir “partner sorgulama” ekranı yok.

Maddi konuların evlilik öncesinde konuşulması isteniyorsa borcun yalnızca toplam tutarına bakmak da yeterli olmayabilir. Düzenli kredi ödemeleri, devam eden icra dosyaları, kredi kartı kullanımı ve ortak bütçenin nasıl yönetileceği daha anlamlı bir görüşme konusu olabilir.

Finansal bilgiler paylaşılırken kart numarası, CVV veya SMS doğrulama kodu gibi ödeme güvenliği bilgileri hiçbir zaman karşı tarafa verilmemeli. Kart güvenliği konusunda daha ayrıntılı bilgi için Merakca’daki kredi kartı dolandırıcılığına karşı alınabilecek güvenlik önlemleri rehberine de bakabilirsiniz.

Bunu da okuyun: Üniversite Kayıtları Nasıl Yapılır? Gerekli Belgeler ve e-Devlet Kayıt Rehberi

Evlilik öncesinde hangi belgeler karşılıklı kontrol edilebilir?

Amaç gerçekten şeffaflık sağlamaksa gizli bir sorgulama yöntemi aramak yerine iki tarafın da kendi hesabından belge oluşturması çok daha sağlıklı bir yol.

İhtiyaca göre taraflar birbirlerine;

• adli sicil belgesini,
• TBB Risk Merkezi raporunu,
• nüfus kayıt örneğini,
• gerekli görülüyorsa vergi borcu veya dava/icra durumuna ilişkin kendi kayıtlarını

gösterebilir.

Buradaki önemli kelime karşılıklı. Bir kişinin e-Devlet şifresini istemek veya hesabına onun yerine girmek doğru bir doğrulama yöntemi değildir. e-Devlet’in kendi güvenlik bilgilendirmesinde de şifrenin kimseyle paylaşılmaması açıkça öneriliyor. Ayrıca e-Devlet, kişisel bilgilerin kişinin onayı dışında üçüncü taraflarla paylaşılmayacağını belirtiyor.

Belge göstermek gerekiyorsa hesabın şifresini vermek yerine ilgili barkodlu belgenin oluşturulup paylaşılması çok daha güvenlidir.

“E-Devlet gizli sorgulaması” adıyla para isteyen sitelere dikkat

“Sevgilinin borçlarını öğren”, “evleneceğin kişinin sabıka kaydını gör” veya “T.C. numarasıyla tüm geçmişini çıkar” gibi vaatlerle e-Devlet şifresi ya da ödeme bilgisi isteyen sitelere güvenilmemeli.

Resmî e-Devlet hizmetleri turkiye.gov.tr üzerinden sunuluyor. e-Devlet şifresi, SMS doğrulama kodu veya internet bankacılığı bilgileri başka bir siteye girilmemeli. e-Devlet’in güvenlik politikaları da hesap ve kişisel bilgilerin korunmasına yönelik önlemler bulunduğunu açıkça belirtiyor.

Bunu da okuyun: Kredi Kartından Bilgim Dışında Para Çekildi Ne Yapmalıyım? İtiraz ve Geri Alma Yolu

Sonuç

Evlilik öncesinde adli geçmişi, borçları veya medeni durumu konuşmak isteyen çiftler için e-Devlet yararlı belgeler sunuyor; fakat bunların adı “gizli sorgulama” değil.

Adli sicil kaydı, Risk Merkezi raporu ve nüfus kayıt örneği gibi bilgiler esas olarak kişinin kendi hesabından alınabiliyor. Karşı tarafı gizlice araştırmaya çalışmak yerine gerekli belgeleri karşılıklı istemek hem daha güvenli hem de neyin gerçekten paylaşıldığını görmenin en açık yolu.

Kaynakça

• T.C. Adalet Bakanlığı – Adli Sicil Kaydı Sorgulama
• Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü – Evlenme İşlemleri
• e-Devlet – Nüfus Kayıt Örneği Belgesi Sorgulama
• Türkiye Bankalar Birliği – Risk Merkezi Raporu / e-Devlet
• Gelir İdaresi Başkanlığı – Vergi Borcu Sorgulama ve Ödeme
• Adalet Bakanlığı – Dava Dosyası Sorgulama
• e-Devlet – Gizlilik ve Kullanım Şartları